Tiến Sĩ Vân Anh Chia Sẻ Cách Nhận Biết Và Căn Nguyên Chứng Ngủ Rũ

Cô bác có bao giờ thấy mình hoặc người thân đang làm việc, thậm chí đang trò chuyện vui vẻ bỗng dưng cơn buồn ngủ ập đến không thể cưỡng lại được không? Nhiều người trong chúng ta vẫn thường tặc lưỡi nghĩ rằng chắc do dạo này thiếu ngủ hay làm việc quá sức, chỉ cần chợp mắt một lát là sẽ tỉnh táo lại ngay.

Thế nhưng, cảm giác buồn ngủ này lạ lắm, nó đến đột ngột như một vị khách không mời và lặp đi lặp lại nhiều lần trong ngày. Tôi gặp không ít trường hợp cô bác rơi vào trạng thái “lực bất tòng tâm”, dù đang giữa cuộc họp hay đang đi đường cũng không cách nào giữ cho đôi mắt mình mở ra được.

Thực chất chứng ngủ rũ mà chúng ta hay nhắc tới là gì?

Để cô bác dễ hình dung, chúng ta có thể coi đây là một trạng thái mà cái “công tắc” tỉnh táo bên trong cơ thể bị trục trặc. Thay vì cơ thể vận hành theo đúng nhịp điệu tự nhiên là thức ban ngày và ngủ ban đêm, thì nay ranh giới đó lại trở nên vô cùng mong manh.

Về mặt khoa học hiện đại, đây là sự rối loạn khả năng điều tiết giấc ngủ của não bộ, khiến cơ thể rơi vào giấc ngủ một cách mất kiểm soát. Đây không đơn thuần là sự mệt mỏi sau một ngày làm việc, mà là một tình trạng sức khỏe cần được chúng ta thấu hiểu và lưu tâm đúng mực.

Căn nguyên sâu xa bên trong cơ thể chúng ta

Trong y lý mà tôi theo đuổi bấy lâu, tạng Tâm là nơi làm chủ thần minh, còn tạng Tỳ có nhiệm vụ vận hóa khí huyết để nuôi dưỡng não bộ. Khi tạng Tỳ suy yếu, thấp trệ ứ đọng sẽ khiến thanh dương không thể thăng lên, làm đầu óc lúc nào cũng mông lung, buồn ngủ.

Bên cạnh đó, nếu phần Thận tinh bất túc, không đủ sức nuôi dưỡng tủy não, chính khí suy giảm cũng khiến cơ thể luôn trong trạng thái rã rời. Sự mất cân bằng giữa hai dòng năng lượng âm và dương là nguyên nhân cốt lõi dẫn đến tình trạng này.

Khi phần dương khí trong người quá yếu ớt, không đủ sức bao phủ và duy trì sự tỉnh táo ban ngày, cơ thể sẽ tự động tìm về trạng thái tĩnh của giấc ngủ. Đó chính là cách mà cơ thể đang cố gắng tự cân bằng lại khi các tạng phủ không còn làm tròn chức trách của mình.

Những biểu hiện cô bác thường hay gặp phải hàng ngày

Qua quá trình thăm khám, tôi thấy chứng ngủ rũ thường biểu hiện qua những dấu hiệu rất đặc trưng mà cô bác có thể tự nhận diện được:

Cơn buồn ngủ ập đến bất thình lình vào ban ngày, ngay cả khi cô bác vừa mới ngủ dậy hoặc đang làm việc quan trọng.
Cảm giác cơ bắp đột nhiên yếu đi, bủn rủn chân tay, nhất là những lúc có cảm xúc mạnh như khi cười quá tươi hoặc đang nóng giận.
Gặp hiện tượng “bóng đè”, cảm thấy toàn thân bất động không thể cử động được trong vài phút khi vừa mới chợp mắt hoặc lúc tỉnh dậy.
Thấy những hình ảnh chập chờn, ảo giác không rõ ràng xuất hiện ngay khi bắt đầu rơi vào giấc ngủ.

Chữa khắp nơi mà không cải thiện Nhắn tin tôi chỉ cách

Vì sao chúng ta lại dễ bỏ qua hoặc nhầm lẫn đến vậy?

Đa phần cô bác thường chủ quan cho rằng mình chỉ bị suy nhược cơ thể hoặc do áp lực công việc, suy nghĩ nhiều nên mới nhanh mệt. Tâm lý “chắc nghỉ vài hôm là khỏi” khiến chúng ta vô tình bỏ qua những lời cảnh báo ngầm từ bên trong tạng phủ.

Cũng có nhiều người lại nhầm lẫn chứng ngủ rũ với tình trạng thiếu máu não thông thường nên chỉ lo tìm mua các loại thuốc bổ não về uống. Sự nhầm lẫn này không chỉ khiến vấn đề không được giải quyết tận gốc mà còn làm mất đi thời điểm vàng để điều chỉnh lại sự cân bằng khí huyết.

Việc hiểu sai bản chất vấn đề khiến chúng ta dễ rơi vào lo lắng thái quá hoặc ngược lại là thờ ơ quá mức. Tôi luôn mong cô bác hiểu rằng, mỗi biểu hiện bất thường của giấc ngủ đều là một thông điệp mà cơ thể đang muốn nhắn gửi tới chúng ta.

Suốt hơn 40 năm làm nghề, tôi luôn tâm niệm rằng giấc ngủ chính là tấm gương phản chiếu chân thực nhất sức khỏe của tạng phủ và sự lưu thông của khí huyết. Khi cái “gốc” bên trong là Tâm, Tỳ, Thận được bình hòa thì tinh thần mới có thể minh mẫn và giấc ngủ mới đi đúng quỹ đạo của nó.

Việc cô bác nhận diện đúng về chứng ngủ rũ hôm nay chính là bước khởi đầu quan trọng để chúng ta biết cách trân trọng và chăm sóc bản thân đúng hướng. Đừng quá lo lắng hay hoang mang, bởi khi ta thấu hiểu được cơ thể, ta sẽ biết cách để đưa mọi thứ trở về trạng thái cân bằng tự nhiên vốn có.

Sức khỏe là một hành trình bồi đắp và giữ gìn từng ngày bằng sự kiên trì và hiểu biết đúng đắn. Tôi tin rằng với sự lưu tâm và chăm sóc nhẹ nhàng, cô bác sẽ sớm tìm lại được sự tỉnh táo và nhịp sống bình yên cho chính mình.