Người Bị Trào Ngược Có Nên Uống Rượu Bia Ngày Tết? Nếu Không Tránh Được Thì Làm Sao?

Tôi là Tiến sĩ Y học Vân Anh. Trong nhiều năm làm nghề, cứ sau mỗi dịp Tết tôi lại gặp rất nhiều cô bác bị trào ngược nặng lên rõ rệt. Phần lớn đều xuất phát từ rượu bia và thói quen ăn uống thất thường trong những ngày sum họp.

Tết là lúc khó tránh chén rượu, ly bia. Nhưng với người đang trào ngược, chỉ một chút chủ quan cũng có thể khiến bệnh âm thầm nặng hơn và kéo dài suốt nhiều tuần sau đó.

Người bị trào ngược có nên uống rượu bia không?

Câu trả lời là: KHÔNG NÊN.

Trào ngược là tình trạng vị khí không đi xuống mà đi ngược lên trên. Tỳ vị đã suy yếu, khí cơ mất điều hòa. Trong khi đó, rượu bia mang tính nhiệt và táo, lại có xu hướng làm khí bốc lên mạnh hơn.

Nhiều cô bác nói với tôi rằng lúc uống chưa thấy gì bất thường, nhưng vài ngày sau mới bắt đầu ợ nóng, ợ chua, tức ngực nhiều hơn. Đó là đặc điểm thường gặp của trào ngược, tổn thương không phát ngay mà tích tụ dần.

Rượu bia tác động thế nào tới dạ dày người trào ngược?

Rượu bia khi vào cơ thể dễ sinh nhiệt, làm vị phủ nóng lên, từ đó gây cảm giác nóng rát vùng thượng vị và sau xương ức. Đồng thời, rượu kích động can khí, khiến can khí phạm vị, làm dạ dày co thắt, đầy trướng và buồn nôn.

Mặt khác, rượu còn làm hao tân dịch, khiến dạ dày khô và yếu hơn. Khi nền tỳ vị đã hư, việc phục hồi sẽ chậm, bệnh vì thế dễ tái phát dai dẳng sau Tết.

Nếu không tránh được rượu bia ngày Tết, nên làm gì để “chữa cháy” cho dạ dày?

Tôi hiểu, ngày Tết có những bữa tiệc rất khó từ chối hoàn toàn. Nếu buộc phải uống, điều quan trọng nhất là giảm mức tổn thương cho tỳ vị và hạn chế vị khí bị đẩy ngược lên.

Trước khi uống rượu bia

Cô bác tuyệt đối không uống rượu khi bụng rỗng. Khi dạ dày trống, vị khí yếu, rượu vào sẽ làm khí nghịch bốc lên rất nhanh, dễ gây ợ nóng và đau rát.

Nên ăn lót dạ nhẹ trước bữa tiệc, có thể là cơm, bánh mì hoặc món dễ tiêu. Trước khi uống, cô bác có thể dùng nước tinh bột nghệ loãng hoặc một cốc nước ấm để giúp làm dịu vị phủ, giữ cho khí cơ ổn định hơn.

Trong khi uống rượu bia

Khi đã ngồi vào bàn tiệc, cô bác nên uống chậm, không dồn dập. Uống nhanh làm khí nghịch bốc lên mạnh, dạ dày không kịp thích nghi.

Mỗi ly rượu hoặc bia nên uống xen kẽ với nước lọc. Nước giúp giảm tính táo nhiệt của rượu và hạn chế kích thích dạ dày.

Về đồ nhậu, nên ưu tiên món thanh đạm, dễ tiêu như rau, canh, đồ luộc. Tránh các món cay nóng, chiên rán nhiều dầu mỡ vì những món này làm tỳ vị thêm nặng nề, trào ngược dễ bùng lên sau đó.

Sau khi uống rượu bia

Sau bữa tiệc, cô bác nên uống nước ấm hoặc một bát nước cơm loãng (phần nước trong, hơi sánh được chắt ra sau khi nấu cơm). Loại nước này giúp làm dịu dạ dày, hỗ trợ vị khí đi xuống thay vì bốc ngược lên.

Không nên nằm ngay sau khi uống rượu. Tốt nhất nên ngồi nghỉ, đi lại nhẹ nhàng. Tránh cúi gập người vì động tác này dễ làm axit và khí nghịch trào lên.

Buổi tối nên giữ ấm vùng bụng, tránh gió lạnh. Dạ dày được ấm thì vị khí mới thuận, trào ngược cũng đỡ hơn.

Những việc nhỏ này không giúp “hết bệnh”, nhưng có thể giảm đáng kể nguy cơ trào ngược bùng phát nặng sau Tết.

Lời nhắn của tôi dành cho cô bác dịp Tết

Tết vui là điều ai cũng mong, nhưng bệnh thì không nghỉ Tết. Trào ngược không đáng sợ vì một bữa rượu, mà đáng sợ vì sự chủ quan kéo dài nhiều ngày.

Cô bác biết chừng mực, giữ cho tỳ vị yên ổn thì Tết mới thực sự trọn vẹn. Chăm được dạ dày trong mấy ngày đầu năm chính là giữ sức khỏe cho cả năm phía trước.

Nếu cô bác đang bị trào ngược kéo dài, hay sau mỗi dịp ăn uống lại thấy bệnh nặng hơn, tốt nhất nên để lại tình trạng cụ thể để tôi xem xét và định hướng cách chăm sóc phù hợp, tránh để bệnh âm thầm tiến triển nặng.